ગુજરાત પ્રવાસન

ગુજરાતનો ઇતિહાસ અને તેની સંસ્કૃતિ અત્યંત પ્રાચીન અને વૈવિધ્યસભર છે. ગુજરાતના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશમાં આવેલું જૂનાગઢ શહેર તેના પૌરાણિક અને ઐતિહાસિક વારસા માટે વિશ્વભરમાં પ્રખ્યાત છે. ગિરનારની તળેટીમાં વસેલા આ શહેરમાં હિન્દુ, બૌદ્ધ, જૈન અને ઇસ્લામિક સંસ્કૃતિનો અદભૂત સંગમ જોવા મળે છે. આ ઐતિહાસિક ધરોહરોમાંની એક સૌથી વિશિષ્ટ અને આંખોને આંજી દે તેવી ઇમારત એટલે ‘મહોબત…

ગુજરાતના દક્ષિણ છેડે, વલસાડ જિલ્લાના દરિયાકિનારે આવેલું નાનકડું અને શાંત ગામ એટલે ‘ઉદવાડા’. આ ગામ માત્ર એક ભૌગોલિક સ્થળ નથી, પરંતુ તે વિશ્વભરના પારસી (ઝોરાસ્ટ્રિયન) સમુદાય માટે શ્રદ્ધા, આસ્થા અને ઐતિહાસિક અસ્તિત્વનું સૌથી મોટું કેન્દ્ર છે. ઉદવાડામાં પારસીઓનું સૌથી પવિત્ર અગ્નિ મંદિર – ‘આતશ બહેરામ’ આવેલું છે, જેમાં પ્રજ્વલિત ‘ઈરાનશાહ’ અગ્નિ છેલ્લા ૧૨૦૦થી વધુ વર્ષોથી…

ગુજરાતનો ઇતિહાસ માત્ર વેપાર અને દરિયાખેડુઓ પૂરતો જ સીમિત નથી, પરંતુ તેના પર્વતીય અને વનવાસી વિસ્તારોમાં પણ વીરતા, વહીવટી કુશળતા અને સમૃદ્ધિની અનેક ગાથાઓ છુપાયેલી છે. આ પૈકીની જ એક ઝળહળતી ગાથા એટલે નર્મદા નદીના કાંઠે સાતપુડાની ગિરિમાળાઓમાં વિકસેલું રાજપીપળા રાજ્ય અને તેના શાસક ગોહિલ વંશનો ઇતિહાસ. રાજપીપળા અને ગોહિલ વંશ: આદિવાસી પટ્ટાનું સમૃદ્ધ રજવાડું…

ડાંગી નૃત્ય: પ્રકૃતિના ખોળે ધબકતી આદિવાસી સંસ્કૃતિ અને શિગમો (હોળી)નો રંગોત્સવ ગુજરાતની ભાતીગળ સંસ્કૃતિમાં લોકનૃત્યોનું સ્થાન અનેરું છે, પરંતુ જ્યારે વાત ‘ડાંગ’ પ્રદેશની આવે છે, ત્યારે ત્યાંના નૃત્યમાં કેવળ મનોરંજન નહીં, પણ સદીઓ પુરાણી પરંપરા, પ્રકૃતિ પ્રેમ અને સામૂહિક જીવનનો ધબકાર સંભળાય છે. સહ્યાદ્રિની ગિરિમાળાઓમાં વસેલો ડાંગ જિલ્લો એટલે પ્રકૃતિનું પિયર અને આદિવાસી સંસ્કૃતિનું હૃદય….

રોગન આર્ટ: કચ્છની લુપ્ત થતી અનોખી ચિત્રકલા – એક અમૂલ્ય વારસો ભારતની સાંસ્કૃતિક વિવિધતામાં ગુજરાતનું સ્થાન મોખરે છે, અને ગુજરાતમાં પણ કચ્છ પ્રદેશની કલા અને સંસ્કૃતિનો કોઈ જોટો જડે તેમ નથી. કચ્છના સફેદ રણમાં અનેક રંગો પથરાયેલા છે, જે અહીંની લોકકલા, પહેરવેશ અને ભરતકામમાં જોવા મળે છે. પરંતુ, આ બધાની વચ્ચે એક એવી કળા છે…

સાત કમાન: ચાંપાનેરનું વિશિષ્ટ સ્થાપત્ય અને ઇતિહાસનો એક અડીખમ સાક્ષી ગુજરાતની ધરતી પર ઇતિહાસના અનેક સ્તરો ધરબાયેલા છે. અહીં દરેક પથ્થર એક વાર્તા કહે છે અને દરેક ખંડેર એક ભવ્ય ભૂતકાળની સાક્ષી પૂરે છે. વડોદરાથી થોડે દૂર આવેલું અને યુનેસ્કો (UNESCO) વર્લ્ડ હેરિટેજ સાઇટમાં સ્થાન પામેલું ચાંપાનેર-પાવાગઢ પુરાતત્વીય ઉદ્યાન આવું જ એક ઐતિહાસિક રત્ન છે….

સૌરાષ્ટ્રની આન, બાન અને શાન ગણાતું ગીરનું જંગલ માત્ર એશિયાઈ સિંહોનું નિવાસસ્થાન નથી, પરંતુ તે અતિ પ્રાચીન સંસ્કૃતિ, રહસ્યમય ગુફાઓ અને પરમ શ્રદ્ધાના કેન્દ્રોનો ખજાનો છે. ગીરના હૃદય સમાન ગીચ જંગલોમાં બે એવા ધાર્મિક સ્થળો આવેલા છે, જેનો ઇતિહાસ મહાભારત કાળ અને ઋષિ-મુનિઓના તપ સાથે જોડાયેલો છે: કનકાઈ માતાજી અને બાણેજ (બાણગંગા). અહીં ગીરના ગઢ:…

અમદાવાદ શહેરની જ્યારે પણ વાત નીકળે ત્યારે સૌથી પહેલું દ્રશ્ય જે મન સમક્ષ આવે તે છે ‘સિદી સૈયદની જાળી’. આ માત્ર એક પથ્થરની કોતરણી નથી, પરંતુ તે અમદાવાદના ઈતિહાસ, સ્થાપત્યકલા અને સાંસ્કૃતિક વારસાનું પ્રતિક છે. વર્ષ ૨૦૧૭માં જ્યારે અમદાવાદને યુનેસ્કો (UNESCO) દ્વારા ‘વર્લ્ડ હેરિટેજ સિટી’ જાહેર કરવામાં આવ્યું, ત્યારે આ જાળી તેની ઓળખનું મુખ્ય કેન્દ્ર…