ગુજરાતના રજવાડા

નવલખા પેલેસ (ગોંડલ): સૌરાષ્ટ્રના રાજવી વારસાનું એક અમૂલ્ય રત્ન – કોતરણી અને સંગ્રહાલય ગુજરાતનો ઇતિહાસ અત્યંત સમૃદ્ધ અને વૈવિધ્યસભર રહ્યો છે. ખાસ કરીને સૌરાષ્ટ્રની ભૂમિ પર અનેક રજવાડાંઓએ રાજ કર્યું છે અને પાછળથી પોતાની ભવ્યતાની સાક્ષી પૂરતા અનેક સ્થાપત્યો છોડી ગયા છે. રાજકોટ જિલ્લામાં આવેલું ગોંડલ શહેર આ રાજવી વારસાનું એક જીવંત ઉદાહરણ છે. ગોંડલનો…

ઉત્તર ગુજરાતમાં અરવલ્લીની ગિરિમાળાઓના ખોળે વસેલું પાલનપુર શહેર આજે ભલે બનાસકાંઠા જિલ્લાનું મુખ્ય મથક હોય, પરંતુ તેનો ઇતિહાસ સદીઓ જૂનો અને અત્યંત ભવ્ય છે. પાલનપુર માત્ર એક શહેર નથી, પરંતુ તે એક સમયે બોમ્બે પ્રેસિડેન્સી હેઠળની પાલનપુર એજન્સીનું મુખ્ય રજવાડું હતું. પાલનપુર પર ‘બાબી’ (Babi) રાજવંશનું શાસન હતું. આ રાજ્યનો ઇતિહાસ યુદ્ધો, કૂટનીતિ, સ્થાપત્ય અને…

ગુજરાતના ઐતિહાસિક નકશા પર નજર કરીએ તો, સૌરાષ્ટ્રની ધરતી અનેક રજવાડાઓ, શૂરવીરો અને પ્રજાવત્સલ શાસકોના ઇતિહાસથી સમૃદ્ધ છે. પરંતુ, જ્યારે આધુનિકીકરણ, સ્થાપત્યકળા અને દીર્ઘદ્રષ્ટિની વાત આવે છે, ત્યારે મચ્છુ નદીના કાંઠે વસેલા ‘મોરબી’ રાજ્ય અને તેના મહાન શાસક સર વાઘજી રાવાજી (વાઘજી ઠાકોર બીજા) નું નામ સુવર્ણ અક્ષરે લખાયેલું છે. ૧૯મી સદીના ઉત્તરાર્ધ અને ૨૦મી…